Պետրոս Սերեմճեան

Ահա տեսնում եմ նրան՝ հայդուկի տոպրակը մէջքին, ջուխտ փամփշտամանները կապած, հրացանը ձեռին, կանգնել է Այգեստանի Աթարաց թաղի մի երկյարկանի տան առաջ եւ խորին սառնասրտութեամբ գնդակներ է ուղարկում դիմցաի վարժարնում դիրք բռնած տաճիկ թնդանօթաձիգներին: Նա հանգիստ է, երկիւղը չէ ցնցում նրա առնական դէմքի գծերը. նա ամբողջ էութեամբ իր դերի մէջ է եւ մի քայլյետ չի գնում, թէեւ համոզւած է որ ամէն մի վայրկեանը կարող է մահ բերել:

ՄՕՐՈՒՔ ԿԱՐՕ. Կարապետ Աւոյեան

1949 Դեկտ. 6-ին, Համադանում, մօտ 80 տարեկան հասակում, սրտի կաթւածից յանկարծամահ եղաւ Սասնոյ Գելիէգուզան գիւղացի, անւանի հայդուկ եւ Հ. Յ. Դաշնակցութեան մարտական անդրանիկ սերնդի անձնւէր զինւոր Կարապետ Աւոյեանը, որ յայտնի է «Մօրուք» Կարօ անունով:

Հանգուցեալ Մօրուք Կարօն երեք տարի սովորել է Մշոյ Առաքելոց վանքի դպրոցում, ուր եւ տոգորւել է յեղափոխական տրամադրութիւններով:

Վեց Զինատար Նահատակներ (Կենսագրական)

Առաջ ենք բերում մի քանի կենսագրական տեղեկութիւններ այն վեց զինատար նահատակների մասին, որոնց վարած կռւի մանրամասները ընթերցողը կը գտնի «Դրօշակի» այս համարի պարսկա-տաճկական սահմանագլխից գրած թղթակցութեան մէջ: Մեռածներից չորսի պատկերը տպագրում ենք, որ միւս երկուսի՝ Յովհաննէս Աւետիսեանի եւ Սանօ Յարութիւնեանի պատկերները չկան, իրենց ընկերների կողքին դնելու համար*:

Փոս Մը Եւս (Արշամ Խոնդկարեանի Յիշատակին)

Ժպիտը դէմքին վերադարձաւ Հայաստանէն:

Զբօսաշրջիկներու խումբի մը հետ գացած էր Հայրնիք, ինչպէս ոեւէ Հայ: Բայց ինք ոեւէ Հայ էր: «Պարլամենտի անդամ եւ Դաշնակցական կառավարութեան մինիստր» ինչպէս պիտի գրուէր Երեւան լոյս տեսած գրքի մը մէջ, իբրեւ ծանօթութիւն:

Պօղոս Փափազեան (Եղօ)

Տարիներէ ի վեր «Հայրենիք» մեր հին յեղափոխականներուն նուիրուած յուշեր ու գրութիւններ կուտայ: Ի զուր սպասեցի տեսնելու համար թէ մէկը պիտի անդրադառնա՞ր մեր Եղոյին: Մէկ անգամ, միայն մէ՛կ անգամ ան յիշուած է Ռուբէնի գրքին մէջ, ան ալ առանց ամբողջական անունին: Վերջերս ալ, «Հայրենիք» օրաթերթի մէջ հրատարակուող Մուրատի յուշերուն մէջ կը հանդիպինք Եղոյի անունին... Ու այդքան:

Խրիմեան Հայրիկ. Սիամանթօ

Ռուսահայաստանի Նահատակներու Յիշատակին

Եւ արիւնոտ Արարատին կատարներուն ստորոտէն,
Անոր ըմբոստացողի մրրկոտ շունչը, այսօր նորէն կը հնչէ:

Դաշնակցականը. գրեց՝ Ռուբէն

Դժուար չէ Դաշնակցականին ճանաչելը, երբ նոյն իսկ անծանօթ ես նրան. «Քայլք ոտից եւ գոյնք երեսաց յայտ առնեն զնմանէ»: Լաւ դիտիր նրա քայլուածքը հեռուից, նա տարբեր կը քայլէ քան իր հայրենակից Հայը. ձեռները կը շարժէ, գլուխը բարձր է եւ կուրծքը ցցած, ոտքերը ամուր կը զարնէ գետնին եւ նրա կօշիկների կրունկները կը մաշեն փոխանակ թաթին: